Olie op koers voor tweede weekwinst nu VS dreigt met strengere Iran-sancties

Ruwe olie lijkt af te stevenen op een tweede weekwinst op rij. De Verenigde Staten hebben laten weten de economische druk op Iran te willen opvoeren, in plaats van in te zetten op een diplomatieke oplossing.

Amerikaans minister van Financiën Scott Bessent zei donderdag tegen CNBC dat Washington van plan is de "strengste sancties ooit" tegen Iran op te leggen. Die uitspraak volgde op de waarschuwing van president Donald Trump, een dag eerder, voor een "verpletterende" economische actie tegen Teheran. Volgens Bessent maakt de sanctiestrategie een grootschalig militair conflict "onwaarschijnlijk". Wel gaf hij toe niet te kunnen verklaren waarom de olieprijs juist steeg na de uitspraken van de president.

Waarom de Straat van Hormuz de prijzen beïnvloedt

De koppeling tussen sanctiedreigingen en olieprijzen loopt via de Straat van Hormuz, de vaarroute tussen de Golf en de open oceaan waar een groot deel van 's werelds olietransport over zee doorheen gaat. Volgens CNBC is het scheepvaartverkeer door de straat sterk vertraagd door aanvallen in het gebied. De hardere Amerikaanse opstelling maakt de vooruitzichten voor de scheepvaart door de doorgang "zeer onzeker".

Janiv Shah, vice president oliemarktanalyse bij Rystad Energy, zegt dat de markt "opnieuw rekening houdt met het mislukken van de diplomatie", omdat er geen vooruitgang is geboekt richting een onderhandelde uitkomst. Dat is een omslag ten opzichte van begin augustus, toen de prijzen daalden op signalen dat een akkoord met Teheran dichterbij leek te komen.

Waar de echte druk zichtbaar wordt

Brent-olie sloot donderdag boven de $93 per vat, de eerste slotkoers boven dat niveau sinds 24 juli. De grondstof koerst af op een maandwinst van bijna 6%, na een stijging van bijna 6% de week ervoor. Brent-futures schommelden vrijdag min of meer rond hetzelfde niveau en beperkten een eerdere daling van circa 0,45%. West Texas Intermediate-futures voor levering in oktober daalden met 0,38%.

Volgens Shah is de grootste impact zichtbaar in geraffineerde producten, niet in ruwe olie zelf. De dieselmarges, het verschil tussen de kostprijs van ruwe olie en de prijs die raffinaderijen voor diesel kunnen vragen, in de sector "cracks" genoemd, bereikten recordhoogtes. Hij wijt dit aan de vrees voor tekorten op korte termijn, aanhoudende vraag en krappe voorraadbuffers. Rystad verwacht dat Brent binnen een brede bandbreedte zal blijven schommelen, afhankelijk van hoe het conflict zich ontwikkelt. Beperkte raffinagecapaciteit en zorgen over energiezekerheid zullen de productmarges volgens Rystad hoog houden, ongeacht waar de olieprijs zelf uitkomt.

Dat onderscheid is relevant voor huishoudens en bedrijven: een stijging van de dieselprijs werkt directer door in transport- en verzendkosten, en uiteindelijk in de consumenteninflatie, dan een beweging in de olieprijs op zichzelf.