De kern
Een aap weet niets van beleggen.
En toch kan een willekeurig samengestelde aandelenportefeuille jarenlang beter presteren dan die van een professionele fondsbeheerder.
Dat klinkt als een grap.
Het is juist een belangrijke les over geluk.
De beroemde aap
Het idee werd populair door econoom Burton Malkiel: een geblinddoekte aap die pijltjes naar de financiële krant gooit zou een portefeuille kunnen samenstellen die het niet slechter doet dan experts.
Onderzoekers hebben varianten daarvan daadwerkelijk gesimuleerd.
Bij onderzoek naar willekeurig samengestelde portefeuilles bleken veel van die ‘monkey portfolios’ verrassend goed te presteren. Maar er zat een belangrijke verklaring achter: willekeurige en gelijkgewogen portefeuilles krijgen automatisch andere blootstellingen dan een marktgewogen index, onder meer naar kleinere en goedkopere bedrijven. Wanneer daarvoor wordt gecorrigeerd, verdwijnt een groot deel van de mysterieuze ‘alpha’. (CFA Institute Research and Policy Center)
De aap had dus geen inzicht.
Hij kreeg toevallig een andere portefeuille.
Nu maken we een miljoen apen
Stel dat één miljoen apen ieder tien willekeurige aandelen kiezen.
Wat gebeurt er?
Een deel doet het slecht.
Een groot deel ongeveer gemiddeld.
Maar een paar apen worden spectaculair rijk.
Eén aap kan toevallig vroeg Nvidia, Apple, Amazon en Microsoft hebben gekozen.
Na twintig jaar heeft hij een fenomenaal trackrecord.
Stel dat we niet weten dat hij willekeurig koos.
Dan schrijven financiële media:
“De geniale strategie van aap nummer 483.217.”
Hij krijgt een fonds.
Een boek.
Een YouTube-kanaal.
En beleggers proberen zijn methode te kopiëren.
Maar hij had geen methode.
Hij had geluk.
Dit heet survivorship bias
We zien vooral de winnaars die overblijven.
De duizenden mislukte fondsen, handelaren en goeroes verdwijnen uit beeld.
Hun websites stoppen. Hun fondsen worden samengevoegd. Niemand nodigt ze tien jaar later uit op televisie.
De winnaar blijft zichtbaar.
Daardoor lijkt succes achteraf veel voorspelbaarder dan het werkelijk was.
Betekent dit dat alle goede beleggers geluk hebben?
Nee.
Dat zou net zo onzinnig zijn.
Er bestaan beleggers met aantoonbare vaardigheid.
Maar hoe korter het trackrecord en hoe groter het aantal deelnemers, hoe waarschijnlijker het wordt dat sommige fantastische resultaten puur door toeval ontstaan.
Gooi honderd keer met honderdduizend munten en je vindt vanzelf een munt die een absurd lange reeks kop krijgt.
Die munt heeft geen talent.
De gevaarlijkste vraag
Beleggers vragen vaak:
Wie heeft de afgelopen vijf jaar het beste rendement gehaald?
Dat is makkelijk te vinden.
De moeilijkere vraag is:
Waarom?
Kwam het door:
- echte selectievaardigheid?
- meer risico?
- één uitzonderlijke positie?
- value of momentum?
- leverage?
- of gewoon geluk?
Zonder dat onderscheid zegt een ranglijst veel minder dan hij lijkt te zeggen.
Wat de meeste beleggers verkeerd begrijpen
Een goed resultaat bewijst dat de uitkomst goed was.
Het bewijst niet automatisch dat het proces goed was.
Een dronken automobilist kan veilig thuiskomen.
Dat maakt dronken rijden geen goede strategie.
De Buy The Winners-les
Beoordeel een belegger, fonds of strategie nooit alleen op het rendement.
Vraag waardoor dat rendement ontstond.
Een aap kan geluk hebben. Een goede belegger heeft een reproduceerbaar proces nodig.
