Automatisch beleggen

Waarom timing niet werkt

Veel mensen wachten met inleggen tot het een beter moment lijkt. De markt staat hoog en zal misschien snel dalen. De markt daalt en zal misschien nog verder zakken. Er is altijd een reden om te wachten.

Het probleem is dat niemand weet wanneer een goed moment is. Wie de markt volgt, ziet beweging, maar welke beweging tijdelijk is en welke structureel, is pas achteraf zichtbaar. Wie dit jaar wacht op een dip die niet komt, heeft een jaar rendement gemist. Wie instapt vlak voor een daling, voelt zich een dwaas, maar wie tien jaar later terugkijkt, ziet dat het instapmoment nauwelijks verschil heeft gemaakt.

Onderzoek laat consistent zien dat wie probeert te timen structureel slechter presteert dan wie gewoon belegt en vasthoudt. Niet omdat timen in theorie onmogelijk is, maar omdat mensen er in de praktijk stelselmatig naast zitten, te laat instappen, te vroeg uitstappen, en daardoor het herstel missen.

In één keer of gespreid

Historisch is in één keer beleggen vaak beter geweest, omdat markten vaker stijgen dan dalen. Hoe eerder je geld aan het werk is, hoe langer het kan renderen. Wie €10.000 vandaag inlegt, heeft morgen al één dag extra marktblootstelling ten opzichte van wie nog wacht.

Voor veel mensen voelt dat alleen als een te grote stap. Een groot bedrag in één keer in de markt zetten brengt het idee met zich mee dat de markt daarna meteen kan dalen — en dan zit je vast met een direct gerealiseerde tegenvaller. Dat gevoel is begrijpelijk, ook als de wiskunde laat zien dat het gemiddeld meevalt.

Voor wie zich daar niet prettig bij voelt, is een zelfgekozen tijdsplan een goede aanpak. Bepaal hoeveel maanden je nodig hebt om het bedrag in te leggen, vier maanden, zes maanden, een jaar. Verdeel het bedrag gelijkmatig over die periode. Schrijf op wanneer welk deel ingelegd wordt, en houd je daaraan, ook als de markt tussentijds beweegt. Dat is niet financieel de slimste keuze, dat is in één keer, maar een plan dat je volhoudt is altijd beter dan een plan dat je halverwege verlaat.

Hoe je periodiek inleggen inricht

Bepaal een bedrag dat je maandelijks kunt inleggen zonder dat het druk zet. Niet het bedrag dat je in een goede maand kunt missen, maar het bedrag dat je ook in een minder goede maand kunt missen. Consistentie over jaren weegt zwaarder dan hoogte in één maand.

Automatiseer vervolgens de overmaking. Stel een periodieke opdracht in van je betaalrekening naar je beleggingsrekening. Veel brokers bieden ook de mogelijkheid om direct een automatische aankoop in te stellen, zodat het geld niet alleen wordt overgeboekt maar meteen wordt belegd in een vooraf gekozen ETF.

Wie dat eenmaal heeft ingesteld, hoeft verder niets meer te besluiten. De overboeking gebeurt, de aankoop volgt, er is geen beslissingsmoment meer waarop gedragsfouten kunnen toeslaan. Geen aarzeling na een daling, geen twijfel na een stijging, geen uitstel na slecht nieuws. Het loopt door, ook als je er niet aan denkt.

Wat de meeste beleggers verkeerd begrijpen

Veel beleggers denken dat ze met dollar cost averaging, gespreid inleggen, een betere prijs krijgen dan met in één keer inleggen. Wiskundig is dat zelden het geval. Wat het wel doet is psychologisch comfortabeler en daarmee de drempel verlagen om überhaupt door te zetten. Het is een gedragsstrategie, geen rendementsstrategie.

De BTW-les

De saaiste beleggingsbeslissing, een vast bedrag automatisch laten overmaken, is voor de meeste mensen de meest waardevolle. Hij elimineert tegelijk timing-fouten, gedragsfouten en uitstelfouten. En hij doet dat zonder dat je er nog over hoeft na te denken.