Goldman Sachs: economische impact van AI-investeringen valt mee

Goldman Sachs publiceerde dinsdag een onderzoeksnota met de stelling dat de economische impact van de investeringsgolf in kunstmatige intelligentie — zowel de bijdrage aan groei als de verdringing van andere bestedingen — bescheidener is dan algemeen wordt aangenomen.

De Amerikaanse econoom Jessica Rindels schat dat AI-investeringen in de Verenigde Staten in 2026 bijna $600 miljard zullen bereiken. Dat is gelijk aan ongeveer 2% van het bruto binnenlands product en meer dan 10% van alle zakelijke investeringen in vaste activa in recente kwartalen. Ondanks die omvang concludeert haar analyse dat het netto-effect van AI op de bbp-groei in 2026 kleiner is dan de absolute bedragen suggereren. De voornaamste reden: een aanzienlijk deel van de AI-uitgaven gaat naar geïmporteerde technologiegoederen in plaats van binnenlands geproduceerde output.

Waar verdringing wel en niet optreedt

Rindels onderzocht drie kanalen waarlangs AI-uitgaven andere economische activiteit zouden kunnen verdringen.

Op het gebied van technologie-investeringen stelde Goldman vast dat grote cloud- en infrastructuuraanbieders — de zogeheten hyperscalers — hun AI-investeringen grotendeels financierden door aandeleninkopen te verminderen, niet door kapitaal weg te halen bij andere productieve investeringen. Deze bedrijven waren ook bereid schulden aan te gaan ondanks de hoge rente, waardoor het kapitaal uit nieuwe bronnen kwam in plaats van elders te worden weggehaald.

Bij bedrijven die AI-diensten afnemen in plaats van de infrastructuur zelf bouwen, blijven de kosten beperkt, zo bleek uit een enquête van Goldman. Ongeveer twee derde van de AI-uitgaven wordt gefinancierd door bezuinigingen op andere kostenposten — een vorm van substitutie, geen echte verdringing.

Op het gebied van bouw is het aandeel van datacenters gestegen naar 9% van de particuliere niet-residentiële bouw. Goldman merkte daarbij op dat dit samenviel met een daling van gesubsidieerde productiefaciliteiten, waardoor de vraag naar bouwcapaciteit per saldo beperkt bleef. Er zijn "slechts beperkte tekenen van verdringing op nationaal niveau," aldus Goldman.

Op het gebied van financieringskosten is AI-gerelateerde financiering gegroeid naar bijna een kwart van de uitgifte van investment-grade obligaties. Toch zijn de overloopeffecten naar de bredere kredietmarkt "tot nu toe beperkt," stelt Goldman. De kredietopslagen buiten de AI-sector liggen dicht bij historische dieptepunten.

Het eindcijfer

Rindels kwantificeerde het totale effect: de verdringing via de drie kanalen bedraagt in 2026 naar schatting ongeveer $50 miljard. Daar komen positieve effecten bij via hogere aandelenkoersen die de consumentenbestedingen ondersteunen, en een negatief effect door hogere elektriciteits- en andere prijzen. Per saldo zou dit de bbp-groei in 2026 met ongeveer 0,1 procentpunt drukken — een bescheiden correctie gezien de omvang van de investeringen.

Die conclusie weerspreekt zowel de optimistische opvatting dat AI-investeringen een grote aanjager zijn van economische groei, als de pessimistische opvatting dat ze investeringscapaciteit elders in de economie opslorpen. Goldman stelt dat beide beelden "overdreven" zijn. De verdringing is beperkt gebleven omdat de uitgaven grotendeels afkomstig zijn van bedrijven met sterke kasstromen, en omdat er binnen technologiebudgetten is geschoven in plaats van dat kapitaal uit andere sectoren is weggetrokken.

Hoe vond je dit artikel?