ECB waarschuwt voor 'dubbel litteken' door stijgende Franse inflatie en krimpende economie

Consumenten in de eurozone kampen met wat onderzoekers van de Europese Centrale Bank een "dubbel litteken" noemen. Dit houdt in dat zij extra gevoelig zijn geworden voor prijsschokken door zowel de oorlog in Oekraïne als het recente conflict met Iran. Deze psychologische verschuiving kan de stagflatoire druk in het valutablok versterken en verlengen.

Het effect van het dubbele litteken

Volgens economen van de ECB, waaronder Olivier Coibion, reageren consumenten in de eurozone aanzienlijk sterker op economische onrust. Uit de Consumer Expectations Survey bleek dat bijna de helft van de respondenten in maart 2026 de prijsveranderingen nauwlettend in de gaten hield. Dit niveau van bezorgdheid is vergelijkbaar met januari 2023, toen de inflatie nog op 8,6% stond. Ten tijde van het onderzoek lag de inflatie echter dicht bij de doelstelling van 2% van de ECB.

De onderzoekers schreven in een blogbericht dat deze twee littekens elkaar kunnen versterken. Zij verwachten dat dit de verwachtingen en het gedrag van consumenten de komende maanden zal beïnvloeden. De tekst weerspiegelt overigens niet noodzakelijkerwijs het officiële standpunt van de bank. Een dergelijke verhoogde gevoeligheid voor schokken kan scenario's van stagflatie — stijgende prijzen in combinatie met dalende groei — heviger en hardnekkiger maken.

Franse cijfers bevestigen het patroon

Franse economische data die vrijdag werden gepubliceerd, illustreren deze uitdaging. Volgens voorlopige cijfers van statistiekbureau Insee versnelde de inflatie in mei naar 2,4%, tegenover 2,2% in april en slechts 1,7% in maart. De stijging werd vooral veroorzaakt door de energieprijzen. Deze namen op jaarbasis met 16,8% toe, na een stijging van 14,3% in april.

Tegelijkertijd kromp de Franse economie in het eerste kwartaal met 0,1%. Hiermee werd een eerdere raming van nulgroei naar beneden bijgesteld. In het vierde kwartaal van 2025 was de economie nog met 0,2% gegroeid.

Perspectief vanuit de bankensector

Analisten van ABN AMRO merken op dat de nieuwe energieschok de inflatie in de eurozone weliswaar zal opdrijven, maar dat de impact minder ernstig zal zijn dan in 2022–2023. De stijgingen van de gasprijzen zijn ditmaal kleiner en de elektriciteitsprijzen zijn losgekoppeld van de gasprijs. Ook ING Groep, de grootste bank van Nederland op basis van beurswaarde, volgt deze macro-economische ontwikkelingen op de voet. De bank kijkt hierbij vooral naar de gevolgen voor het monetaire beleid en de kredietvoorwaarden.

Gevolgen voor het beleid

De olieprijzen zijn een belangrijke motor achter de inflatie. In april stegen deze tot boven de 120 dollar per vat na Amerikaans-Israëlische luchtaanvallen op Iran, die op 28 februari begonnen. Sindsdien zijn de prijzen weer wat gedaald door de hoop op een vredesakkoord. De algemene verwachting is dat de ECB de rente tijdens de volgende vergadering zal verhogen. De centrale bank probeert hiermee de economische gevolgen van de onrust op de energiemarkt en de aanhoudende geopolitieke twijfel te beheersen.

Hoe vond je dit artikel?