Renko grafiek uitgelegd — koersbeweging zonder tijd

Renko grafiek samengevat

• Een renko grafiek bestaat uit gelijke bakstenen (bricks), niet uit kaarsen of lijnen
• Een nieuwe baksteen verschijnt pas bij een koersbeweging van een vooraf gekozen omvang
• Tijd speelt geen rol: een rustige dag kan nul bakstenen opleveren, een woelige dag tien
• Het doel is ruis filteren zodat de trendrichting duidelijker wordt
• De keuze van de baksteengrootte bepaalt hoeveel detail je ziet

Hoe een renko grafiek wordt opgebouwd

De naam komt van het Japanse woord renga, dat baksteen betekent. Elke baksteen heeft dezelfde hoogte: de zogeheten box size. Stel je kiest een baksteengrootte van € 2. Dan tekent de grafiek een nieuwe groene baksteen zodra de koers € 2 stijgt boven de bovenkant van de vorige steen. Voor een rode baksteen moet de koers € 2 zakken onder de onderkant.

Het bijzondere zit in wat er níét gebeurt. Beweegt de koers € 1,50 omhoog en weer terug, dan verschijnt er geen enkele steen. Pas bij de volle stap wordt er getekend. Kleine zijwaartse golfjes vallen zo automatisch weg.

Bakstenen staan altijd diagonaal onder een hoek, nooit naast elkaar op dezelfde hoogte. Voor een ommekeer is bovendien méér nodig dan voor voortzetting. Loopt de koers omhoog en wil je een rode baksteen, dan moet de koers vaak twee baksteengroottes de andere kant op bewegen. Die drempel voorkomt dat de grafiek bij elke kleine terugval van kleur wisselt.

Waar de tijd-as blijft

Bij een gewone grafiek staat op de horizontale as de tijd: elke kaars is bijvoorbeeld één dag. Een renko grafiek doet dat niet. De horizontale as toont alleen de volgorde van de bakstenen. Of een steen in tien minuten ontstond of in drie weken, lees je er niet aan af.

Dat is meteen het grootste verschil met andere grafieken. Je ruilt informatie over tempo in voor een rustiger beeld van de richting. Wie wil weten hóé snel iets beweegt, mist die laag.

Renko versus de candlestick grafiek

De candlestick grafiek is het bekendste alternatief. Beide tonen koers, maar leggen de nadruk anders.

De candlestick laat elk openingsmoment, slot en uitschieter zien, ook binnen een zijwaartse fase. De renko grafiek slaat die fase grotendeels over. Welke je nuttiger vindt, hangt af van wat je uit de koers wilt aflezen: het verloop in de tijd, of puur de afgelegde afstand.

Welke soorten baksteengroottes er zijn

De baksteengrootte kun je op twee manieren vastleggen, en die keuze verandert het hele beeld.

Bij een vaste box size kies je zelf een bedrag, bijvoorbeeld € 2 of een vast percentage. Het beeld blijft daarmee constant, maar bij een aandeel dat van € 20 naar € 200 stijgt, wordt een stap van € 2 verhoudingsgewijs steeds kleiner.

Bij een box size op basis van gemiddelde beweeglijkheid past de grafiek de baksteengrootte aan aan hoe sterk de koers de afgelopen periode bewoog. In rustige periodes worden de stenen kleiner, in onrustige periodes groter. Het beeld blijft zo evenwichtiger, maar de stenen zijn niet meer onderling even groot in euro's.

Een kleine baksteengrootte geeft veel detail en veel stenen; een grote baksteengrootte geeft een grof, rustig beeld met weinig stenen. Er bestaat geen objectief "juiste" instelling — het is een afweging tussen ruis en detail.

Waarvoor beleggers de renko grafiek gebruiken

Renko grafieken worden vooral ingezet binnen technische analyse, de studie van koerspatronen. Omdat de kleine schommelingen wegvallen, zijn aaneengesloten rijen stenen van één kleur makkelijk te herkennen. Ook horizontale niveaus waar de koers eerder draaide — wat technische analisten steun en weerstand noemen — springen er vaak duidelijker uit dan op een drukke kaarsengrafiek.

Een praktijkvoorbeeld: een aandeel beweegt een week lang tussen € 50 en € 51,50 heen en weer. Op een candlestick grafiek zie je zeven nerveuze kaarsen. Op een renko grafiek met box size € 2 verschijnt in diezelfde week geen enkele nieuwe baksteen, omdat de volle stap nooit werd gehaald. Het beeld blijft leeg tot de koers echt uitbreekt.

Belangrijk om te begrijpen: een renko grafiek beschríjft hoe de koers is bewogen. Hij voorspelt niets en zegt niets over wat een koers waard zou moeten zijn.

Valkuilen bij de renko grafiek

De filtering die renko aantrekkelijk maakt, kost ook informatie. Doordat de tijd-as ontbreekt, mis je hoe snel iets gebeurde. Een baksteen die in vijf minuten ontstond, ziet er net zo uit als een die er een maand over deed.

De grafiek loopt bovendien per definitie achter. Een steen verschijnt pas nadat de volle beweging is afgelegd, dus de laatste, nog onvoltooide beweging zie je niet. Verder geeft de keuze van de baksteengrootte je veel vrijheid: met een andere instelling oogt dezelfde koers compleet anders. Wie achteraf de "mooiste" instelling kiest, bedriegt vooral zichzelf.

Een renko grafiek is een hulpmiddel om koersbeweging overzichtelijk te maken, geen koopsignaal en geen garantie. In Nederland houdt de AFM toezicht op beleggingsdiensten, in België de FSMA (met consumenteninformatie via Wikifin). Deze uitleg is educatief en geen beleggingsadvies.