Beleggen is het voor een langere periode investeren van geld in activa zoals aandelen, obligaties of vastgoed, in de hoop dat de waarde stijgt of dat het inkomen (dividend/rente) oplevert. Dat is een andere keuze dan sparen. Jouw geld geld werkt mee in de groei van bedrijven, in plaats van alleen rente op te leveren. Dat brengt risico's met zich mee. Hier staat op termijn dan ook een hoger rendement tegenover. Anders zouden mensen dat niet doen. Voor veel mensen is beleggen daarom nodig om later meer financiële zelfstandigheid op te bouwen. Over dertig of veertig jaar is dat met sparen vrijwel onmogelijk.
Gemaakt door
Aandelenbezit in gewone taal
Wie aandelen koopt, bezit een klein deel van een beursbedrijf. Dat is geen lijntje op een grafiek. Het is aandelenbezit in een echt bedrijf, met klanten, producten, winsten, schulden, risico’s en concurrenten. Als dat bedrijf over lange tijd groeit en meer winst maakt, kan jouw aandeel meer waard worden. Als het bedrijf tegenvalt, kan jouw aandeel minder waard worden. Als het bedrijf failliet gaat, kun je je inleg verliezen.
Daarom schommelen aandelen. Beleggers proberen voortdurend in te schatten wat een beursbedrijf in de toekomst waard kan zijn. Soms zijn ze te optimistisch. Soms te pessimistisch. Soms verandert de werkelijkheid. Die schommelingen zijn niet alleen een nadeel. Ze zijn ook de reden dat aandelen historisch meer hebben opgeleverd dan sparen.
Het verschil met sparen
Wie spaart, leent geld uit aan een bank. Je krijgt rente en je geld blijft beschikbaar. Dat is nuttig voor geld dat je binnenkort nodig hebt. Maar je deelt niet mee in de groei van bedrijven. Je ontvangt rente. Meer niet. Over lange perioden leverden brede aandelenmarkten historisch veel meer op dan spaargeld. Denk grofweg aan 8 tot 10 procent per jaar in sterke langetermijndata voor aandelen, tegenover vaak veel lagere spaarrentes. Dat is geen garantie voor de toekomst, maar het verklaart waarom beleggen zo belangrijk is voor financiële zelfstandigheid.
Het verschil over veertig jaar
| €10.000 eenmalig | Na 40 jaar |
|---|---|
| 2% sparen | ± €22.000 |
| 8% aandelenrendement | ± €217.000 |
Ter illustratie. Rendementen zijn niet gegarandeerd. 8% laat zien wat historisch sterke aandelenrendementen over lange perioden kunnen doen. Belastingen en inflatie zijn niet meegerekend.
Dat verschil is bijna tien keer zo groot. Niet omdat aandelen elk jaar stijgen. Niet omdat 8 procent vaststaat. Maar omdat aandelenbezit historisch werd beloond voor het dragen van schommelingen en onzekerheid.
Sparen is ook een risico
Veel mensen zien sparen als veilig en beleggen als riskant. Op korte termijn klopt dat vaak. Spaargeld schommelt nauwelijks. Aandelen wel. Maar op lange termijn kan alleen sparen juist het grotere risico worden. Door inflatie, belasting en lage rente kan je spaargeld in koopkracht nauwelijks groeien. Het bedrag op je rekening stijgt misschien, maar wat je ermee kunt kopen groeit veel minder. Wie dertig of veertig jaar alleen spaart, kan ontdekken dat zijn financiële doel buiten bereik blijft. Dat is ook risico. Alleen zie je het niet elke dag op je scherm en zie je dat pas als het te laat is.
Speculeren is iets anders dan beleggen
Wie een aandeel koopt omdat hij het op de korte termijn wil verkopen, noemen we geen belegger maar een handelaar of speculant. Hij handelt op een korte termijn koersverwachting. Dat is een fundamenteel ander spel, met andere risico's en een andere tijdshorizon.
Wat de meeste beleggers verkeerd begrijpen
Sparen lijkt risicoloos, maar is het op lange termijn niet. Wie dertig jaar spaart, ziet zijn vermogen in werkelijke koopkracht nauwelijks groeien. Het echte risico van sparen is niet dat het getal op je rekening daalt — dat is dat je doel buiten bereik blijft. Een risico dat pas zichtbaar wordt als het te laat is.
De BTW-les
Sparen is nodig voor rust op de korte termijn. Aandelenbezit is nodig voor groei. Wie financiële zelfstandigheid wil opbouwen, heeft meestal meer nodig dan een spaarrekening. Beleggen vraagt risico, tijd en geduld — maar historisch was het de belangrijkste manier om vermogen op lange termijn te laten <u>groeien.</u> De rust van sparen op de korte termijn zorgt echter voor onrust later.
Belangrijkste punten in het kort
- Een aandeel is een klein stukje van een echt beursbedrijf, geen loos papier of een koers op een scherm.
- Aandelen leverden historisch 8-10% rendement op.
- Sparen voelt veilig, maar is op lange termijn net zo goed een risico om dat het op lange termijn doorgaans veel minder oplevert.
- Speculeren op korte termijn is iets anders dan echt beleggen.
Test je kennis
Beantwoord 3 korte vragen om deze les af te ronden.
Je hebt minstens 3 goede antwoorden nodig.