Nederland is Europa's tweede exporteur van AI-gerelateerde goederen

2 min lezen19 augustus om 19:30

Redactie Buy the Winners

Gepubliceerd Woensdag 19 augustus 2026, 19:30
Synthetic editorial illustration. A container-terminal gate. Freight trucks queue beside inspection booths beneath a broad canopy, with stacked containers and cranes behind and red tail lights reflected on wet pavement under an overcast sky.Illustratie

Nederland exporteerde voor meer dan €80 miljard aan AI-gerelateerde goederen. Daarmee staat het land wereldwijd op de elfde plaats en in Europa op de tweede plaats, na Duitsland. Dat blijkt uit een nieuw rapport van kredietverzekeraar Atradius, getiteld "Concentration Risks in the Global AI Chain".

Machines, geen chips

De Nederlandse exportpositie steunt vooral op machines, niet op de chips zelf. Apparatuur voor de productie van halfleiders en apparaten voor datatransport maken samen 42% van de Nederlandse AI-goederenexport uit. Dat weerspiegelt de rol van ASML, dat volgens het rapport wereldwijd de grootste exporteur is van machines waarmee halfleiders worden gemaakt. Nederland is verantwoordelijk voor 7% van de wereldwijde export van AI-gerelateerde apparatuur.

Theo Smid, senior econoom bij Atradius, wijst erop dat Nederland relatief weinig verdient aan goederen die alleen via het land naar hun eindbestemming worden vervoerd. Hij signaleert daarmee een verschil tussen het handelsvolume en de waarde die daadwerkelijk in Nederland blijft.

Een keten in weinig handen

De belangrijkste waarschuwing van het rapport gaat niet alleen over het Nederlandse succes, maar over concentratie in de keten. De vijftien grootste exportlanden zijn samen goed voor 85 tot 90% van de wereldwijde handel in AI-gerelateerde goederen. Azië levert alleen al 65% van de wereldwijde export van AI-goederen. Voor processors en geheugenchips specifiek loopt dat aandeel op tot 70%.

Door die concentratie is Europa voor veel onderdelen die essentieel zijn voor de bouw van AI-systemen afhankelijk van een klein aantal Aziatische landen en de Verenigde Staten. Volgens Atradius maakt die afhankelijkheid het continent kwetsbaarder voor geopolitieke spanningen, handelsbelemmeringen, exportbeperkingen en verstoringen in de toeleveringsketen. De oorzaak: slechts een handvol landen en bedrijven beheerst de knelpunten in de keten.

Wat het rapport openlaat

Het rapport van Atradius benoemt niet welke specifieke knelpunten, een bepaald type chip, machine of grondstof, het grootste risico op verstoring vormen. Ook noemt het geen concrete gebeurtenissen die zo'n verstoring zouden kunnen veroorzaken. Daardoor is moeilijk te beoordelen hoe kwetsbaar Nederlandse exporteurs zoals ASML zouden zijn in een concreet verstoringsscenario. Het rapport beschrijft vooral de algemene kwetsbaarheid van de AI-toeleveringsketen als geheel.

Bronnen

  • BNR — Nederland na Duitsland grootste Europese exporteur van AI-gerelateerde goederen, 19 augustus 2026

Hoe vond je dit artikel?

Begrijp de beurs. Vergroot je vertrouwen.

Volg de koersen. Beheer je portfolio. Leer slimmer beleggen.

Maak een account aan

Meest gelezen

Veelgestelde vragen

We helpen je graag bij je vragen over beleggen.

Nee, Buy the Winners is geen beleggingsadviseur en verleent geen beleggingsadvies. Wij bieden informatieve inzichten, analyses en tools op basis van publiek beschikbare data. Alle beslissingen blijven bij jou.

Winni analyseert data van meer dan 40.000 aandelen en combineert dit met nieuws, fundamentele data en jouw portefeuille. Zo krijg je gepersonaliseerde inzichten zonder ruis.

We volgen aandelen, ETF's, crypto, valuta en grondstoffen van meer dan 70 beurzen wereldwijd. De focus ligt op de meest verhandelde instrumenten voor Nederlandse beleggers.

De riskscore vat de risico's van je portefeuille samen in één getal, opgebouwd uit spreiding, volatiliteit en de kwaliteit van je posities. Zo zie je in één oogopslag welke posities risico toevoegen en welke juist voor stabiliteit zorgen.

Je kunt gratis een account aanmaken en direct aan de slag met Winni, marktdata en basisanalyses. Premium functies zoals de Top 10 zijn beschikbaar via een abonnement.

We combineren gelicentieerde nieuwsbronnen en persberichten met marktdata. Winni vat de belangrijkste ontwikkelingen samen en koppelt ze aan de aandelen in jouw portefeuille.

Winni is je AI-beleggingscoach: stel een vraag over een aandeel, je portefeuille of de markt en Winni beantwoordt die op basis van actuele koersen, nieuws en fundamentele data — objectief en zonder ruis.

Word een betere belegger.

Onafhankelijk, persoonlijk, en gemaakt om jou sterker en financieel onafhankelijk te maken.

Disclaimer:

Buy the Winners biedt informatieve analyses en is geen persoonlijk financieel advies. Beleggen brengt risico’s met zich mee. U kunt (een deel van) uw inleg verliezen. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. Raadpleeg altijd een onafhankelijk financieel adviseur voor persoonlijk advies.